27 мая 2008 г.
Йĕпрем ялĕ кун-çул уттинчен юласшăн мар. Юлашки çулсенче кунта кирпĕчрен çĕкленĕ 5—6 çурт ÿссе ларнă. Вĕсенчен кашниех хăйне евĕрлĕ. Çав шутра Ивановсен те.
Халĕ стройматериалсем çав тери хаклă та çурт-йĕре вăр-варах çавăрма май çук. Кун валли укçи-тенки чылай кирлĕ. Ăна вара тупма çăмăлах мар. Мĕншĕн тесен ку тăрăхра ĕç вырăнĕ енчен хĕсĕкрех, тупсан та ĕç укçи пысăк мар. Çавăнпа та вăй питтисем, ĕç патне интерес çухатманнисем, çын ретлĕ пурăнас текенсем, малашлăх пирки шухăшлакансем Мускав тата Чулхула облаçĕсене ĕçлеме çÿреççĕ, хуçалăха çĕклеме укçа-тенкĕ илсе килеççĕ. Йĕпремри Михаил Иванов та çаплах. Кунсăр пуçне хăтлă çурт-йĕр лартас тесех килти хушма хуçалăхра çуллен 2—3 ĕне усранă, сĕтне тăван хуçалăха панă. Икшер вăкăр, сысна пăхса çитĕнтерсе, аш-какайне патшалăха ăсатнă. Сысна амисене çăвăрлаттарса, çурисене халăха сутнă, укçа тунă. Пÿрт лартма пĕчĕккĕн-пĕчĕккĕн стройматериалсем туянса хунă. Халь пурăнакан çуртне Ивановсем 20 çул каялла çынран илсе кунта пурăнма пуçланă. Вăл ун чухнех кивĕ пулнă, халĕ вара татах та çĕрĕшнĕ.
— Патшалăх субсиди парса пулăшман пулсан çывăх вăхăтрах ку пÿрте лартма вăй çитерейместĕмĕр. Тепĕр темиçе çул муритленеттĕмĕр, — тет кил хуçи хĕрарăмĕ Ольга Евстигнеевна Иванова, пĕлтĕр çĕкленĕ капмар çурт çине кăтартса. — Тавтапуç çĕр-шыв ертÿçисене, ял çыннине пулăшмалли çавăн пек программа йышăннăшăн. Ял халăхне те тав тăвас килет, пÿрт купаланă чух пулăшу кÿнĕшĕн. Икĕ кунрах купаласа пĕтертĕмĕр...
Пÿрчĕ Ивановсен пĕчĕк мар, 9х10 метр калăпăшлă. Унăн никĕсне виçĕм çул хывнă. Пĕлтĕр кăшкарне кирпĕчрен купаласа хăпартнă. Кĕр енне тăррине кăвак тĕслĕ тимĕр черепицăпа витсе лартнă. Ку материалĕ çăмăл, ăна сăрлама кирлĕ мар. Вăл нумай çулсем шанчăклă ларма пултарать. Шалта ултă пÿлĕм йĕркеленĕ: котельнăй, кухня, прихожăй, зал, çывăрмаллисем. Урайпа мачча хăмисене кăçал çу кунĕсенче, мăшăрĕ Михаил Яковлевич, вăл специальноçĕпе тракторист-машинист, комбайнер, Мускава ĕçлеме тухса кайиччен, сарса тухнă. Пÿлĕмсен стенисене пластик тăрăхĕсемпе (вĕсене çителĕклех илсе хунă) çапса тухма хатĕрлесе çитернĕ. Маччана та çавăн пекех хитрелетесшĕн. 7 чÿречерен 4-шне, урама тухаканнисене тата кантăк янаххисене пластикрен тунă. Питĕ меллĕ, виçĕ майлă уçăлаççĕ.
— Кăçал кĕрес тетпĕр те. Мăшăрăм Мускавран таврăнсан, йĕркене кĕртсе çитерет пулĕ. Ăшă системине йĕркелештернĕ. Газ кĕртнĕ. Урамри линипе сыпăнтармалли çеç юлнă, — калаçăва малалла тăсрĕ Ольга Евстигнеевна. — Унăн алли ылтăн, вăл пур ĕçе те пултарать. Хама та чылай пулăшать. Мана, ветфельдшер пулнă май, час-часах килсе чĕнеççĕ. Ĕнесем чирлесен, ытти выльăх-чĕрлĕх. Тухса чупатăн вара çынсене пулăшма тесе. Çĕр хута тухса кайни те пĕрре кăна мар пулнă. Миша выльăхсене те пăхать. Килте халĕ сумалли 2 ĕне, виçĕ вăкăр, 9 сурăх, чăххи-чĕппи, хур-кăвакалĕ, тепĕр кĕсре. Вăл паян-ыран хăмламалла. Лашасăр та май çук халĕ ялта...
Ивановсен икĕ ача: хĕрпе ывăл. Валя 11-мĕш, Леша 10-мĕш классенче вĕренеççĕ. Мăшăрсем хĕрне кăçал аслă вĕренÿ заведенине вĕренме кĕртесшĕн. Укçи ун валли те кирлĕ. Çавăнпа та Михаил Яковлевичпа Ольга Евстигнеевна йышлă выльăх-чĕрлĕх, хур-кăвакал усраççĕ килте. Ĕçчен те пултаруллă мăшăрсене ĕмĕт-тĕллевĕсене пурнăçа кĕртме ырлăх-сывлăх пултăр.